Powered by 2G - © 2012 - Ds. G.H. Kerstencentrum. Alle rechten voorbehouden
Uit ons blad


43e jaargang, nr. 4

___________________________________________________________________________

Als kinderen rouwen

In dit artikel zal voornamelijk worden ingegaan op de manier waarop een kind rouwt. De algemene term 'rouw en verliesverwerking' heeft betrekking op verschillende vormen van verlies waar een kind mee te maken kan krijgen in zijn of haar leven. In de eerste plaats wordt er gedacht aan het verliezen van een dierbare door overlijden. Daarnaast wordt door veel kinderen ook echtscheiding van de ouders als een vorm van verlies ervaren.

 

__________________________________________________________________________________

 

(Voor)bereid? Over rouwen op school

Herkent  u het verwarrende gevoel bij het bekijken van commerciële advertenties in kranten, tijdschriften en gezinsbladen? Een gevoel van volmaakte harmonie, gezelligheid en luxe. Er klopt iets niet! We begeren het volmaakte, maar de werkelijkheid van het leven is heel anders. Wat laten we ons misleiden! Elk ogenblik kan zorg, ziekte en rouw onze leefwereld binnentreden. De werkelijkheid is dat scholen onverwachts in rouw gedompeld kunnen worden als een leerling de tijd verwisselt met de eeuwigheid. In dit artikel een indruk van deze werkelijkheid …

 

__________________________________________________________________________________

 

In gesprek met een rouwende

In dit interview wordt de theorie aan de praktijk gekoppeld.

“Het is belangrijk om ruimte te geven voor de reacties op het verlies. Zoek een manier om te kunnen ontspannen. Ook is het belangrijk om met elkaar te praten. Dit kan heel moeilijk zijn voor kinderen die erg gesloten zijn en voor pubers. Dwing niet om te praten, maar bouw momenten in dat het kan. Het kan zijn dat iemand in het begin er niet over kan praten, maar later er veel behoefte aan heeft.”

 

__________________________________________________________________________________

 

Vensters op Nederland - 2

In het vorige nummer van Criterium is een beging gemaakt met een beschrijving van de geschiedenismethode ´Vensters op Nederland´. In dit tweede artikel wordt nader ingegaan op de verantwoording die in de Algemene handleiding wordt afgelegd van de levensbeschouwelijke uitgangspunten van de methode. Ook heb ik geprobeerd na te denken over de vraag hoe men tot zo’n totaal andere aanpak is gekomen. Wie de methode aanschaft kiest voor de achterliggende didactiek en kan in de marge in tijd en thema’s veranderingen aanbrengen, maar in de opzet en volgorde van stappen niet.

 

…lees meer in Criterium 43e jaargang nummer 4

43e jaargang, nr. 3

___________________________________________________________________________

 

Vensters op Nederland

In 2012 verscheen de geschiedenismethode Vensters op Nederland en nu liggen voor mij de delen voor groep 6 en 7. De definitieve versie is tot stand gekomen na uitgebreide praktijkervaringen met de ‘proeflessen’ die op diverse scholen gegeven zijn. De samenstellers zijn deskundig in zowel de inhoud van het vak – zie bv. de achtergrondinformatie in de handleidingen - als met de kern van de didactiek, die in de handleiding genoemd wordt de ontmoeting van het kind met de historische gebeurtenissen. Deze didactiek wordt concreet uitgewerkt. In dit artikel een kritische blik op de methode door een gepensioneerd schoolmeester.

 

 

__________________________________________________________________________________

 

De meest gestelde vragen over Schouder aan Schouder

De gesprekskringen, aan de hand van de leesbrieven van ‘Schouder aan schouder’, zijn ruim een jaar geleden geïntroduceerd door het Ds. G.H. Kerstencentrum, die ook de opleiding van de begeleiders verzorgt. In dit artikel geven we antwoord op de tien meest gestelde vragen (en misverstanden) over de gesprekskringen.

 

 

__________________________________________________________________________________

 

Interview met Ds. Zwartbol

In dit interview neemt Ds. Zwartbol ons mee naar de praktijk van het omgaan met de jeugd. Eenvoudiger hoeft niet. Ik houd niet van populair taalgebruik. Laat de jeugd maar opgroeien bij oude termen. Ze raken anders vervreemd van het taalgebruik van Gods Woord en de oudvaders. Ik hoop dat ze die toch lezen.’

 

 

__________________________________________________________________________________

 

Het lerarenregister

Iedereen in Nederland kan zich leraar noemen. Nog wel. Met de komst van het lerarenregister gaan geregistreerde leraren zich onderscheiden. Zij laten zien dat ze bevoegd en bekwaam zijn én hun professionele ontwikkeling bijhouden. De beroepsgroep (PO, VO en MBO) profileert zich op deze manier als gekwalificeerde leraren die laten zien wat ze waard zijn.

 

…lees meer in Criterium 43e jaargang nummer 3

 

__________________________________________________________________________________

 

 

42e jaargang, nr. 6


School en ouders in een 'Perfect storm'
Op 11 oktober jongstleden werd in Alblasserdam de tweejaarlijkse onderwijsdag gehouden. Het thema van de dag was ‘Ouders en School’. Dhr. L. van der Tang uit Rhenen verzorgde de hoofdlezing met als titel ‘School en ouders in een ‘Perfect Storm’. In dit openingsartikel geven we de hoofdlijn weer van deze lezing.
Ieder van ons voelt intuïtief wel aan dat de relatie tussen school en ouders niet onbelangrijk is. En er zal wel geen onderwijzer zijn die niet soms met dit onderwerp worstelt.  Laten we deze dag beginnen met vast te stellen dat we het belang van het onderwerp niet moeten onderschatten, maar ook zeker niet moeten overschatten. Immers, ook voor het onderwerp ‘ouderbetrokkenheid’ geldt dat het goed en nuttig kan zijn om erover na te denken en ermee bezig te zijn, maar als het een doel in zichzelf wordt, omdat het nu eenmaal ‘moet’, zal het resultaat beperkt zijn. Hoewel we tegelijk vanmorgen zullen ontdekken dat er principiële kanten aan het onderwerp zitten die maken dat het onderwerp van uitnemend belang is, juist voor reformatorische scholen.
Alleen een school die intrinsiek gemotiveerd is om met het onderwerp aan de slag te gaan, vanuit de overtuiging dat het  een bijdrage kan leveren aan goed onderwijs, mag resultaat verwachten. Gestalte geven aan ouderbetrokkenheid omdat het moet, zal weinig vruchten afwerpen. Voordat we het weten, zijn we dan vooral bezig met het schrijven van visiestukken, het opstellen van beleidsdocumenten, het bediscussiëren van nieuwe processen voor ouderbetrokkenheid en het documenteren hiervan en het organiseren van trainingen en workshops, zonder dat er echt iets ten gunste verandert in de relatie tussen school en ouders.

..........Lees meer in Criterium 42e jaargang nr. 6

De leerkracht als pedagogisch klokkenluider
‘Wanneer een leerkracht zich met de opvoeding van de ouders moet bemoeien’
Ruzie: ‘Ik vind het niet fijn dat er thuis zo vaak ruzie is.’ Je schrikt. Dat had je niet verwacht. Je hebt een klassikale vragenlijst afgenomen met vragen over het welbevinden en voor je ligt de ingevulde vragenlijst van René. René’s vader heeft een hoge functie in het bedrijfsleven en het gezin staat hoog aangeschreven in de kerk. Wat moet je hier nu mee doen? René is een uiterst sociale jongen met goede leerprestaties. In een gesprekje met hem vragen naar de ruzie? Dan treed je wel binnen in het privé-leven van de familie. Mag dat? Ouders bellen lijkt ook niet zo’n goed idee, want dan weten ouders gelijk dat René familieaangelegenheden aan school doorvertelt. Best kans, overigens, dat het een kortstondige strubbeling was, zoals elk gezin die wel kent en die door het kind juist vandaag als vervelend werd ervaren.
Je komt er niet uit, hebt geen tijd om er verder over na te denken en uiteindelijk doe je niets. Toch zit het je niet lekker. Je ziet de ogen van het kind op je gericht. Is het wél een erge ruzie en heeft het kind in een uiterste poging om de ruzie te stoppen dit in vertrouwen aan jou meegedeeld? Beschaam je nu zijn vertrouwen? Laat je hem lijden, terwijl je zijn last misschien had kunnen verlichten?

Heel wat gevallen
Als je jouw klas langs gaat, kun je heel wat gevallen bedenken waarin het misschien raadzaam is om contact op te nemen met ouders.

 

..........Lees meer in Criterium 42e jaargang nr. 6

 

Aandacht voor Begrijpend Lezen in Katwijk aan Zee
Op de Ds. G. Voetiusschool te Katwijk aan Zee wordt gewerkt met de methode ‘Taalfontein’. Deze methode kent een sterke leerlijn taalbeschouwing en woordenschat. De leerlijn ‘leesbegrip’ wordt echter als ‘niet sterk’ ervaren door de leerkrachten. Dit komt onder andere naar voren in het haperen van de uitslagen van de Cito-toetsen. Vandaar dat we gekeken hebben naar alternatieven voor de methode ‘Taalfontein’ voor wat betreft het onderdeel Begrijpend Lezen.

 

..........Lees meer in Criterium 42e jaargang nr. 6


Een kritische visie op ‘Wij zijn ons brein’

In dit derde en laatste artikel in een serie van drie, kijken we kritisch naar de visie van Dick Swaab op lichaam, ziel en geest. 

Kritische visie op de ziel
Dick Swaab heeft nog geen goed argument gehoord tegen zijn simpele conclusie dat de ‘geest’ het resultaat is van het functioneren van 100 miljard hersencellen, en de ‘ziel’ een misverstand is. Het vóórkomen van het begrip ‘ziel’ lijkt, volgens Dick Swaab, slechts gebaseerd op de angst van de mens voor de dood, de wens ‘overleden geliefden weer terug te zien’ en het misplaatste, arrogante idee dat wij zo belangrijk zouden zijn dat er wel iets van ons móét overblijven na het overlijden. Volgens Dick Swaab zijn wij niet meer dan ons brein. Heeft hij dan alleen maar respect voor de ingenieuze bouw van de hersenen? Ziet hij de mens als een levenloze marionet die danst naar de touwtjes van het brein? Hij is het respect voor het menselijk leven kwijtgeraakt.

 

..........Lees meer in Criterium 42e jaargang nr. 6

 

42e jaargang, nr. 5


Kerk en pleegzorg
Een themanummer van Criterium over pleegzorg kan niet voorbijgaan aan vragen die er wat dat betreft rijzen aangaande de relatie met de kerk. In dit artikel willen we stilstaan bij een aantal aspecten van het verschijnsel pleegkind binnen de christelijke gemeente. We denken dan niet alleen aan pastorale zorg, maar ook aan het vraagstuk aangaande de doop en de opvoeding van pleegkinderen. We eindigen dit artikel met een klemmende oproep.

..........Lees meer in Criterium 42e jaargang nr. 5


Wat is pleegzorg?
In Nederland wonen ongeveer 10:000 kinderen in een pleeggezin. Pleegzorg plaatsingen zijn de laatste tientallen jaren ook in de reformatorische gezindte sterk toegenomen.  Wanneer er in een gezin niet voldoende veiligheid is voor de ontwikkeling van het kind, wordt er eerst intensieve hulp in gezet. Blijkt dit niet voldoende te zijn om de veiligheid voor het kind te kunnen waarborgen, dan wordt er aan pleegzorg gedacht. Dit kan alleen via jeugdzorg geregeld worden, omdat jeugdzorg daarvoor de wettelijke bevoegdheid van de overheid heeft gekregen. Jeugdzorg schakelt pleegzorg in. Vanuit pleegzorg wordt met ouders contact opgenomen om mee te denken over pleegzorg in eigen netwerk, zoals familie of binnen de kerkelijke gemeente. Deze vorm van opvang blijft het dichtst bij de natuurlijke gezinssituatie. Pleegzorg betekent dat een kind 'tijdelijk' in een ander gezin gaat wonen. Zeven dagen per week, af en toe een weekend of tijdens de vakantie. Afhankelijk van wat voor het kind ten goede komt.

..........Lees meer in Criterium 42e jaargang nr. 5

 

Logeeropvang De Welkamp
In het prachtige buitengebied van Elspeet bevindt zich Logeeropvang De Welkamp. Dit is een reformatorische particuliere organisatie waar  kinderen en jongeren met een psychosociale beperking kunnen logeren. De Welkamp wordt gerund door Margriet Verkuil en Geertrui van Laar. In de afgelopen jaren hebben we ons, mede met behulp van een post-HBO opleiding, ontwikkeld tot autismedeskundigen. In dit artikel laten we als ambassadeurs van kinderen met autisme u graag kennismaken met De Welkamp, vertellen we wat autisme is, hoe autisme in het gedrag van kinderen tot uiting komt en hoe we op De Welkamp met deze kinderen omgaan.

..........Lees meer in Criterium 42e jaargang nr. 5

 

Pleegouder zijn
Een pleeggezin is vooral een heel gewoon gezin. Maar wel een gezin met een vaak wat ongebruikelijke samenstelling en meer dan normale turbulentie. In dit artikel kijken we mee over de schouders van Jaap en José Pijpelink.

Kan iedereen zomaar pleegouder worden?

In principe kan iedereen pleegouder worden. Voordat je pleegouder wordt, verlangen ze van je dat je een aantal avonden bijwoont waarin stapsgewijs verschillende onderwerpen aan bod komen. Tijdens deze avonden wordt er diep ingegaan op allerlei zaken rondom pleegkinderen. Wij hebben de ervaring dat dit behoorlijk diepgravend gebeurt. Je leert je te verplaatsen in de pleegkinderen zelf, je leert je te verplaatsen in de ouders van de pleegkinderen. Ze proberen je ervan te doordringen dat het kinderen met een probleem zijn en dat dit dus heel wat vergt van jezelf en van je gezin.

..........Lees meer in Criterium 42e jaargang nr. 5

 

In gesprek met Franny ten Hove-Roubos
Mevrouw Ten Hove werkt als maatschappelijk werkster in een eigen praktijk ‘Mutare’. Mutare ondersteunt bij psychosociale problemen op o.a. het terrein van relaties, handicaps, persoonlijke problemen, identiteit, werksituaties, ouder-kindproblemen en opvoeding. Mutare is een woord uit het Latijn dat ‘veranderen’, ‘anders worden’ betekent. ‘Veranderen’ is de kern waar het om gaat, wanneer u bij Mutare hulp of ondersteuning ontvangt.

Als contextueel therapeut in opleiding, wordt systeemgerichte hulp geboden onder andere in familierelaties. Het centrale woord is: verbinding! Verbinding met de mensen om je heen. Mevrouw Ten Hove heeft niet heel veel te maken met uithuisplaatsing en pleeggezinnen. De begeleiding die geboden wordt is een zoektocht naar de oorzaak van het probleem, daarnaast wat we daaraan kunnen doen en hoe gaan we ermee om?

In welke situaties worden kinderen uit huis geplaatst?

Bij (langdurige) onveiligheid. Er zijn oudergerelateerde problemen en kindgerelateerde problemen. Het kan zijn dat ouders niet kunnen of willen veranderen in een onveilige situatie, er kan sprake zijn van ernstige huwelijksproblemen, echtscheiding, ernstige gedragsproblematiek, belastbaarheid in het gezin, handicaps, psychische problemen of opvoedingsproblemen. Vaak zijn meerdere redenen de oorzaak van een uithuisplaatsing.

..........Lees meer in Criterium 42e jaargang nr. 5

Is uw interesse gewekt en wilt u meer lezen?  Kijk hiervoor in Criterium 42e jaargang nr.1

Bent u geen abonnee? Kijk dan op www.onderwijsblad-criterium.nl voor meer info en om een abonnement te nemen op Criterium.

 

 

42e jaargang, nr. 1


Morele vorming
In een artikel in de Nieuwsbrief van de Besturenraad over morele vorming lazen we het volgende citaat: ‘Leraren dragen bij aan de morele vorming van hun leerlingen maar dat is nauwelijks zichtbaar. "Leraren zijn bang het verwijt te krijgen dat ze de moraalridder uithangen". We nemen nog iets meer over uit het gesprek met filosoof dr. Wouter Sanderse en geven daarna een reactie.

..........Lees meer in Criterium 42e jaargang nr. 1

De overstap van V(W)O naar WO
Het laatste nummer van de vorige jaargang had als thema ‘De overstap’ Zowel leerlingen als leerkrachten die een overstap maakten, gaven een impressie. Om het beeld compleet te maken alsnog een bijdrage van Annerieke Schreuder, die de overstap maakte van het V(W)O naar de universiteit.

..........Lees meer in Criterium 42e jaargang nr. 1

Wordt een heer!
Kweekschool De Driestar en de emancipatie van de bevindelijk gereformeerden.
Een lijvig, taupekleurig boek met daarop een karakteristieke foto van vier studenten, leunend tegen een Volkswagen Kever. ‘ Wordt een heer!’ is de titel van de recente publicatie die de geschiedenis van Kweekschool De Driestar beschrijft tot 1975. De ondertitel meldt dat het boek ook gaat over de emancipatie van de bevindelijk gereformeerden.

..........Lees meer in Criterium 42e jaargang nr. 1

Interview Criterium
Afscheid de heer Van de Poel
De heer Van de Poel is voor veel lezers van Criterium geen onbekende. Jarenlang heeft hij het reformatorisch onderwijs gediend. Op het directeurenoverleg van de bij de VBSO aangesloten scholen was hij bijna altijd aanwezig en had daar zijn inbreng. Al die jaren heeft hij op één school gewerkt. De leerlingen kende hij allemaal. Later zag hij ze vaak terug als ouder van een leerling. De ontwikkelingen in het onderwijs staan niet stil. Zeker niet als je die beziet over een periode van 42 jaar. Daar kan hij dus wel iets over vertellen. Zijn afscheid als directeur was dus een goede aanleiding om de heer Van de Poel te interviewen.

..........Lees meer in Criterium 42e jaargang nr. 1

Met alle respect: vaders!
In februari 2012 heb ik in het kader van de afronding van mijn studie HBO Pedagogiek een onderzoek gedaan naar de rol van christelijke vaders in het gezin. Er zijn twintig scholen benaderd die aangesloten zijn bij het Ds. G.H. Kerstencentrum. Vaders die kinderen hebben in groep zes, zeven en acht zijn gevraagd om de vragenlijst in te vullen. Het onderzoek heb ik de titel ‘met alle respect: vaders!’ meegegeven. Graag wil ik in dit artikel uitleggen hoe ik tot deze titel gekomen ben en ik hoop dat u samen met mij tot de slotsom komt dat vaders respect verdienen!

..........Lees meer in Criterium 42e jaargang nr. 1

Is uw interesse gewekt en wilt u meer lezen?  Kijk hiervoor in Criterium 42e jaargang nr.1

Bent u geen abonnee? Kijk dan op www.onderwijsblad-criterium.nl voor meer info en om een abonnement te nemen op Criterium.

 

(41e jaargang, nr.6)

Handelingsgericht Werken; weging van een beweging. oktober 2012

In het kader van Passend Onderwijs zijn alle scholen in meer of mindere mate aan de slag gegaan om de organisatiestructuur met betrekking tot leerlingenzorg om te vormen naar een handelingsgerichte werkwijze. Het handelingsgericht werken is de nieuwe norm in onderwijsland voor wat betreft de leerlingenzorg. Publicaties van Noëlle Pamijer over dit onderwerp hebben grote ingang gevonden. Binnen het Ds. G.H. Kerstencentrum heeft uitvoerige bezinning plaatsgevonden over dit onderwerp. Ook wordt bij de invoering van HGW op de scholen uitvoerig stilgestaan bij de achterliggende visie van dit onderwijsconcept. Desondanks blijkt er toch behoefte aan een artikel waarin de beweging van Handelingsgericht werken wordt gewogen.
..........Lees meer in Criterium 41e jaargang nr. 6


Onbekende Psalmen
(B. Rozendaal)

In het Reformatorisch Dagblad zijn in het voorjaar van 2012 meerdere mogelijkheden genoemd om het (goed) zingen van onbekende Psalmen te bevorderen. Het onderstaande is een pleidooi voor een stuk praktijk, die werkelijk effectief blijkt te zijn. Willen wij het zingen van onbekende Psalmen bevorderen, dan is daartoe een structurele aanpak nodig door ouders, scholen en kerken. Hoe leert de kerkelijke gemeente alle Psalmen zingen? Achtereenvolgens schrijven wij over de mogelijkheden thuis, in de basisschool, in het vervolgonderwijs, in de kerk en in de kerkelijke verbanden. ..........Lees meer in Criterium 41e jaargang nr. 6


Terugblik Onderwijsmarktdag Engels
 (Willemien Lemstra)

Kids learn new words. But do they really learn?’ was de titel van het referaat van lector J. van Wijk van Driestar Educatief, waarmee de onderwijsmarktdag startte. Nee, was het antwoord van de inleider, als woordjes los van hun context worden geleerd, worden ze snel weer vergeten. Een nieuw woord moet zo’n 8 keer langskomen, wil het beklijven. Dan ben je het woord expliciet aan het aanleren. Expliciet aanleren van woorden moet voldoen aan een aantal voorwaarden, vergelijkbaar met Nederlands woordenschatonderwijs: in veel contexten, herhaald, en (in de bovenbouw) getoetst. Kinderen moeten de nieuwe woorden vaak ‘ontmoeten’, en daar kunnen wij leerkrachten voor zorgen.
..........Lees meer in Criterium 41e jaargang nr. 6

 

(41e jaargang, nr.3)

Kerk aan de keukentafel

Huisgodsdienst in een geseculariseerde maatschappij
Met huisgodsdienst is vandaag de dag iets merkwaardigs aan de hand. De aandacht ervoor is groot: uitgevers doen hun best gezinnen te voorzien van allerhande boeken, in de media verschijnen geregeld opwekkende artikelen, en kerkenraden brengen deze ter sprake tijden huisbezoek. Maar in de weerbarstige praktijk van veel gezinnen lijkt huisgodsdienst zo goed als uitgestorven
..........Lees meer in Criterium 41e jaargang nr. 3


Spelen en werken met kleuters

We werken in de kleuterklas over de bouw en hebben een nieuwe speelhoek: de timmertafel! “Mag ik erin juf?” “Wie mag er eerst kiezen?” “Hoeveel mogen erin juf?”  Ja, nu zijn ze heel enthousiast, die kleuters, maar … een klas met 27 kinderen en een timmerhoek, waar hoogstens drie kinderen per dag kunnen spelen. Dat wordt geduld oefenen. Geduld is een schone zaak, maar de vraag kwam in me op: Hoe creëer ik een mogelijkheid waarbij kinderen vaker in de themahoek kunnen spelen?

Ik besloot spijkers met koppen te slaan. Er volgde een onderzoek. In dit artikel geef ik een beschrijving van mijn zoektocht en het resultaat daarvan.
..........Lees meer in Criterium 41e jaargang nr. 3


Verslag voorjaarsvergadering 27 april 2012

 ‘Gedoopt en in het verbond?’

Naar aanleiding van dit thema hield Ds. A. van Voorden een lezing op de voorjaarsvergadering van vrijdag 27 april 2012. Veel discussie is er geweest over de verwevenheid van de leer van de Heilige Doop en de leer van de kerk. Het blijft daarom belangrijk om de leer van de kerk te moeten en te mogen verdedigen. Satan probeert allerlei gedachten in te voeren buiten Gods Woord. Aan de hand van drie punten is ds. A. van Voorden ingegaan op de leer van de Heilige Doop en van de verbonden. De bediening van de Heilige Doop. De betekenis van de Heilige Doop en de leer van de verbonden
..........Lees meer in Criterium 41e jaargang nr. 3


Interview Dr. P.G.C. Van Schie

Hoe staat u tegenover art. 23 Grondwet? Is het aan vernieuwing toe of is het nog steeds een goed fundament voor ons onderwijsbestel?

De heer Van Schie spreekt op persoonlijke titel. Binnen de VVD wordt hierover verschillend gedacht. Bolkestein zit bijvoorbeeld op een andere lijn dan Wiegel en Rutte. De meerderheid van de liberalen zag de pacificatie van 1917 indertijd als een concessie aan de christelijke partijen in ruil voor het algemeen kiesrecht. Niet als een ideale situatie. Maar na de Tweede Wereldoorlog, bijvoorbeeld de jaren zeventig, was het niet meer zo’n punt. Het christelijk onderwijs verwaterde en leek inhoudelijk veel op het openbaar onderwijs. Echter, vanaf die tijd kwamen het islamitische onderwijs en ook het reformatorisch onderwijs tot stand. Daardoor werd de discussie in de loop der tijd weer relevanter. Nu het bijzonder karakter nadrukkelijker werd, werd het weer actueel
..........Lees meer in Criterium 41e jaargang nr. 3